Waarom een auto zuiniger wordt na chiptuning (en wanneer niet)

Het klinkt tegenstrijdig: een motor die meer vermogen levert en tegelijk minder brandstof gebruikt. Toch is het bij een goed afgestelde Stage 1 eerder regel dan uitzondering, zolang je begrijpt waar de winst vandaan komt en wat je er zelf voor moet doen. In dit artikel de natuurkunde in gewone taal, de verschillen tussen benzine en diesel, de gevallen waarin het niet werkt en een rekenvoorbeeld met de brandstofprijs van vandaag.

Een motor is het zuinigst als hij niet hoeft te werken

Elke verbrandingsmotor heeft een gebied waarin hij het efficiëntst is: meestal bij lage tot middelhoge toeren en een flinke belasting. Daarbuiten gaat een groter deel van de brandstof verloren aan wrijving, pompverliezen en warmte. Twee dingen bepalen waar je motor de hele dag zit: de versnelling die je kiest en hoeveel koppel de motor bij dat toerental kan leveren.

Een originele motor heeft in het lage toerengebied vaak weinig koppel over. Wil je op de snelweg invoegen of een heuvel op, dan schakel je terug, het toerental stijgt en het verbruik loopt op. Na een Stage 1 is er in datzelfde lage toerengebied duidelijk meer koppel beschikbaar. Je blijft in een hogere versnelling, het toerental blijft laag en de motor werkt bij dezelfde snelheid minder hard.

• Minder terugschakelen. Elke keer dat je een versnelling lager gaat, draait de motor honderden toeren sneller voor dezelfde snelheid, met meer wrijving en pompverliezen.
• Sneller op snelheid. Accelereren kost altijd extra brandstof; hoe korter die fase duurt, hoe kleiner het verlies.
• Constant rijden bij lagere toeren. Op de snelweg draait een getunede auto in de hoogste versnelling waar de originele vaak een versnelling lager nodig had.

Kijk in de grafiek niet naar de piek maar naar het gebied tussen 1500 en 3000 toeren. Daar rijd je in de stad en op de snelweg. Precies daar levert een Stage 1 het meeste extra koppel op, en precies daar zit dus de besparing.

Benzine en diesel: ander mechanisme, zelfde effect

Turbobenzine. Een benzinemotor regelt zijn vermogen met de gasklep. Bij weinig gas staat die klep bijna dicht en moet de motor lucht "aanzuigen" tegen een vacuüm in: pompverliezen. Meer koppel bij lage toeren betekent dat je voor dezelfde versnelling minder gas en minder toeren nodig hebt, dus minder van die verliezen. Daarnaast kalibreren wij de inspuiting en ontsteking op de werkelijke laaddruk, waardoor de motor in het deellastgebied minder verrijking nodig heeft.

Turbodiesel. Een diesel heeft geen gasklep en regelt zijn vermogen met de hoeveelheid ingespoten brandstof. Daar komt de winst vooral uit het koppel: een 2.0 diesel met 340 Nm origineel en 410 Nm na Stage 1 trekt een caravan of een volle bus in een versnelling hoger, bij lagere toeren, en verbruikt daardoor minder. Ook de inspuittiming kan bij deellast iets efficiënter, binnen de grenzen van roetvorming en uitlaatgastemperatuur.

Wat is realistisch?

• Rustige rijder, veel snelweg of provinciale weg: circa 5 tot 10 procent minder verbruik. Dit is het scenario waarin de winst het grootst is.
• Gemengd gebruik, stad en buitenweg: circa 3 tot 7 procent. In de stad rijd je vaak in lage versnellingen en helpt extra koppel minder.
• Bedrijfswagens en trekkende auto's: vaak aan de bovenkant van die range, omdat de motor origineel bijna constant tegen zijn grens werkt.

Deze cijfers zijn indicatief. Ze hangen af van de motor, de versnellingsbak, de banden, het weer en vooral van jou.

Wanneer het niet werkt

• Korte ritten met koude motor. De eerste kilometers draait elke motor verrijkt en met extra wrijving. Daar verandert software niets aan.
• Vooral stadsverkeer. Bij 30 en 50 km/u in de tweede of derde versnelling is er weinig te winnen met extra koppel.
• Een motor die niet gezond is. Een verstopt roetfilter, een lekkend inlaattraject of versleten bougies kosten meer brandstof dan een tuning ooit kan besparen. Daarom controleren we dat vooraf.
• Sportief rijden. Zie het kader hierboven. Meer vermogen is een mogelijkheid, geen garantie.

Reken het uit met de prijs van vandaag

De besparing in liters is één ding, wat het kost aan de pomp is wat je voelt. Hieronder staat automatisch de actuele landelijke brandstofprijs ingevuld. Kies benzine of diesel, schuif naar jouw kilometers en verbruik, en zie wat een rustige rijstijl per jaar oplevert.

Zo meet je het eerlijk

1. Reset de verbruiksmeter en rijd een paar weken je normale ritten vóór de tuning. Noteer het gemiddelde.
2. Doe hetzelfde na de tuning, in dezelfde periode van het jaar en met dezelfde banden en bandenspanning. Winterweer alleen al kost 10 tot 15 procent.
3. Vergelijk pas na minstens twee tankbeurten. De boordcomputer wijkt zelf al enkele procenten af.

Samengevat

Een auto wordt niet zuiniger omdat er "meer vermogen" is, maar omdat er meer koppel is waar je het dagelijks gebruikt: laag in de toeren. Daardoor schakel je minder, versnel je korter en rijd je in een hogere versnelling. Een verstandig afgestelde Stage 1 levert bij een rustige rijder circa 5 tot 10 procent besparing op, bij een sportieve rijder niets, en bij een ongezonde motor helpt eerst onderhoud.

Kijk bij chiptuning wat we voor jouw uitvoering verwachten, lees over diesel chiptuning of stel je vraag via contact.